Uitgangspunten BAG
De BAG is een toepassingsvrije registratie. Dat betekent dat de gegevens voor alle domeinen gelijkwaardig beschikbaar zijn en dat de registratie niet wordt aangepast aan de wensen van één specifieke sector. Alle gebruikers moeten kunnen vertrouwen op een kwalitatief hoogwaardige en consistente dataset. Wanneer een gemeente een adres toevoegt voordat een vergunning is verleend, ontstaat bijvoorbeeld bij het CBS een onjuiste woningstatistiek. Dit heeft gevolgen voor de monitoring van de woningbouwopgave en voor beleidsbeslissingen op nationaal niveau.
Verzoeken energieleveranciers
De recente toename van vragen komt vooral voort uit situaties waarin energieleveranciers werken met een systeem waarbij zij een adres nodig hebben om een aansluiting te kunnen realiseren. Gemeenten voelen soms druk om adressen eerder toe te voegen om vertraging te voorkomen. Hoewel de behoefte begrijpelijk is, is het niet toegestaan om adressen eerder in de BAG te registreren. Dit is geen verwijt aan energieleveranciers of gemeenten; het laat vooral zien dat er een informatiebehoefte bestaat die buiten de huidige wettelijke kaders van de BAG valt.
Wanneer mag een adres in de BAG worden opgenomen?
- Je mag een adres pas opnemen als er een vergunning is verleend. Zodra de bouwvergunning of andere publiekrechtelijke toestemming voor het bouwen, veranderen of slopen van een pand of verblijfsobject, of de wijziging of intrekking daarvan, is afgegeven. Zie artikel 7, onderdeel e, van het Besluit bag. Dat is het moment waarop de gemeente verplicht is om het nieuwe adres binnen vier werkdagen in de BAG te zetten. Zie: pagina 28, hoofdstuk 4.4, van de Catalogus BAG 2018.
- Je mag alleen een adres opnemen als een bouwwerk voldoet aan de afbakeningsregels van een verblijfsobject. In het geval van een woning moeten er bijvoorbeeld basisvoorzieningen aanwezig zijn, zoals een keuken, douche en toilet. Zie pagina 150, hoofdstuk 10.8, van de Catalogus BAG 2018. De Catalogus BAG 2018 is als bijlage I onderdeel van de Regeling bag.
- Daarnaast moet je een adres toekennen aan een verblijfsobject zonder vergunning. Als iemand een woning of ander verblijfsobject bouwt zonder vergunning, maar het staat er wel, dan moet het alsnog in de BAG worden opgenomen. In dit soort gevallen registreert de BAG namelijk de feitelijke situatie. Zie: combinatie van pagina 27, hoofdstuk 4.1, van de Catalogus BAG 2018 en artikel 10, onderdeel b, eerste lid, van de Wet bag.
In alle andere gevallen mag je géén adres opnemen.
Dus niet:
- Omdat een energieleverancier alvast een adres nodig heeft;
- Omdat een projectontwikkelaar wil versnellen;
- Omdat een intern proces sneller gaat met een BAG-adres.
De BAG is geen hulpmiddel om sectorale processen te versnellen. Het is een basisregistratie die voor heel Nederland betrouwbaar en bruikbaar moet blijven. Zie ook: Overzicht wet- en regelgeving basisregistratie adressen en gebouwen.
Sancties bij overtreden wet en regelgeving BAG
Het ministerie van BZK is toezichthouder op de BAG. Bij afwijkingen wordt gehandhaafd volgens de escalatieladder. Dit kan ertoe leiden dat het Rijk de BAG-taken van de gemeente overneemt (indeplaatsstelling).
Dit gebeurt alleen wanneer:
- een gemeente structureel of herhaaldelijk de BAG‑wetgeving niet naleeft
- eerdere stappen in de escalatieladder geen verbetering hebben opgeleverd
- de kwaliteit of continuïteit van de basisregistratie in gevaar komt
Voordat dit gebeurt, worden eerst de andere stappen uit de escalatieladder doorlopen:
- Signaleren: het in beeld brengen van mogelijke onvolkomenheden of risico's;
- Informatie opvragen en valideren: vragen om opheldering en verifiëren van de feiten;
- Aanspreken en adviseren: informeel of formeel in gesprek gaan over de bevindingen en het corrigeren van de situatie;
- Vooraankondiging, juridische interventie;
- Besluit tot indeplaatsstelling laatste termijn;
- Sanctie: indeplaatsstelling.
De eerste drie stappen worden uitgevoerd door het Kwaliteitsmanagement BAG van het Kadaster. Indien nodig, wordt tijdens de derde stap VNG of Programmaraad Zicht op Nederland - Datafundament op bestuurlijke niveau ingeschakeld.
Hoe kun je eerder beschikken over de locatiegegevens?
Wanneer een sector eerder over locatiegegevens wil beschikken dan de BAG kan leveren, zijn er twee opties.
- De afnemer kan een wijzigingsverzoek indienen bij de landelijke governance om te onderzoeken of de BAG aangepast kan worden.
- Ook kan een sectorale registratie worden ingericht die aanvullend is op de BAG.
Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat sectorale informatiebehoeften via druk op gemeenten in de BAG worden geforceerd.
Mijnaansluiting.nl onderzoekt samen met nutsbedrijven hoe aanvragen voor aansluitingen zonder adres in de toekomst eenvoudiger kunnen worden verwerkt. Dit traject kost tijd en zal minimaal enkele jaren duren. Tot die tijd is het aan aanvragers en aanbieders om onderling afspraken te maken over administratieve oplossingen, zonder de BAG te belasten.
Veelgestelde vragen:
Mag een adres worden toegevoegd om een energieaansluiting te versnellen?
Nee, de BAG mag niet worden gebruikt om sectorale processen te versnellen.
Wat als een energieleverancier eerder een adres nodig heeft?
Dan moeten aanvrager en leverancier onderling een administratieve oplossing vinden.
Wat gebeurt er als een gemeente toch te vroeg registreert?
De toezichthouder kan handhaven via de escalatieladder.
Waar kan ik terecht met een verzoek om BAG-functionaliteit uit te breiden?
Bij de landelijke governance via een wijzigingsverzoek. Je kunt hiervoor een mail sturen naar: ZoN-DF@minbzk.nl
Mogen gemeenten “concept huisnummerbesluit-tekeningen” maken om te leveren aan nutsbedrijven als zij de gegevens niet opvoeren in de BAG?
Ja, dit is een gemeentelijk product zonder juridische status.
Zie ook: Vragen tijdens ZoNline