De Vereniging van Nederlandse Gemeenten biedt handvatten in het project ‘bouwen aan een 3D-digitale gemeente’. Dit gebeurt in samenwerking met ons programma Datafundament van Zicht op Nederland.
In het project ‘Bouwen aan een digitale gemeente’ werkt de VNG samen samen met gemeenten, die bouwen, testen en beoordelen. Het bouwen is al begonnen in Amsterdam, Utrecht, Nijmegen, Groningen. Zij ontwikkelen collectieve tooling voor het converteren en transformeren van 3D brondata over gebouwen, bomen en kabels en leidingen tot bruikbare 3D geometrie. Ook de onderwerpen 3D riolering en 3D collectieve opslag staan op de agenda.
In de ZoNline ‘Bouwen aan een 3D digitale gemeente' vertelden Gerlof de Haan en Erik Meerburg van de VNG hoe gemeenten kunnen toewerken naar een samenhangende 3D-dataketen. Aan de hand van de fictieve gemeente Driedam schetsten zij hoe in de toekomst de keten van inwinning, opslag en gebruik van 3D-data kan worden ingericht.
Verstevigen rol bronhouder van 3D-data
Een gemeente kan 3D-data inwinnen via bijvoorbeeld BIM-modellen, drones, mobiele scanstokken en puntenwolken. Deze gegevens worden opgeslagen in een 3D-bronregistratie op basis van CityGML/CityJSON en ontsloten naar 3D-Tiles en viewers of digital twins. Gerlof de Haan: “We werken aan het verstevigen van de rol van gemeenten als bronhouder van 3D-data in een federatief datastelsel.”
Bronhouder en gebruiker
De ingewonnen data kan een gemeente combineren met landelijke bronnen, waaronder de 3DBAG, de 3D Basisvoorziening en de BRO. En via algoritmen kunnen bestaande registraties – zoals riool, kabels en leidingen - worden benut. Zo is de 3D digitale gemeente niet alleen bronhouder maar ook gebruiker. Erik Meerburg: “Het gaat niet om ‘alles bovenop’, maar om slimmer aanvliegen: een 3D-bron waar werkprocessen op steunen.”
Al aan de slag met ontwikkeling van tools
Een aantal gemeenten werkt al aan specifieke tools om van 2D-data, in combinatie met 3d-ingewonnen-data, 3D-geometrie te maken. Zo gaat Groningen 3D-informatie over bomen (bovengronds én ondergronds) in kaart brengen. Nijmegen werkt aan tooling om uit lokale puntenwolken een 3DBAG-reconstructie te maken. Utrecht kijkt ook hoe je 3D-informatie over gebouwen kunt maken, maar dan met puntenwolken die in een gebouw (inpandig) zijn ingewonnen. Rotterdam is bezig om rioleringsgegevens 3D te maken. En Amsterdam met het 3D maken van 2D KLIC-gegevens.
Organisatie en vervolg
De VNG coördineert de ontwikkeling van de 3D-dataketen. Belangrijke uitgangspunten zijn laagdrempelige toepassing, open ontwikkeling en schaalbaarheid. Gemeenten kunnen via een implementatiegroep en klankbordgroep bijdragen. Nieuwe scripts en tools worden de komende periode ontwikkeld en getest.
Zie ook: ZoNline 16 september: Bouwen aan een 3D Digitale gemeente